Kích thước gian thờ nhà thờ họ là yếu tố quan trọng quyết định sự cân đối của không gian thờ tự, khả năng bố trí bàn thờ và tính trang nghiêm của công trình. Lựa chọn kích thước phù hợp ngay từ đầu giúp gia chủ tối ưu diện tích, đáp ứng nhu cầu thờ cúng và gìn giữ nét đẹp kiến trúc truyền thống. 

1. Kích thước gian thờ nhà thờ họ bao nhiêu là hợp lý? 

Kích thước bước gian được tính từ tim cột nọ đến tim cột kia. Gian thờ chính giữa luôn là gian có khẩu độ lớn nhất để tạo sự tôn nghiêm và có đủ khoảng lùi cho việc hành lễ.

Hạng mục kích thước Kích thước phổ biến (m) Cung Lỗ Ban tương ứng (Thước 52,2 cm) Ý nghĩa phong thủy
Bước gian nhỏ (nhà diện tích vừa) 2,55 m – 2,62 m Cung Đại Tài / Quyền Lộc Gia đạo thuận hòa, con cháu hiển đạt, đón tài lộc, hanh thông mọi mặt
Bước gian tiêu chuẩn (phổ biến nhất) 2,81 m – 2,93 m Cung Thi Thơ / Văn Chương May mắn tài lộc, gia đạo chí thọ, an vui, công danh sự nghiệp dòng họ rạng rỡ
Bước gian đại (nhà quy mô lớn) 3,07 m – 3,19 m Cung Đại Tài / Thông Minh Làm ăn phát đạt, con cái hiếu thảo
Lòng nhà (Chiều sâu gian thờ) 5,16 m – 5,54 m Cung Đại Tài / Văn Chương Mang lại tài trí, thăng quan tiến chức, sung túc, phúc lộc, con cái thông minh, hiếu thảo, phúc lộc song toàn

Quy tắc tỷ lệ: Nếu gian giữa chọn bước gian 2,82 m, hai gian bên (gian tả, gian hữu) thường được thu hẹp lại khoảng 2,55 m – 2,62 m để tôn vinh vị trí chủ đạo của gian thờ.

kich-thuoc-gian-nha-tho-ho-2

2. Kích thước chuẩn phong thủy cho bàn thờ (Bàn án gian / Sập thờ)

Kích thước đồ thờ bắt buộc đo theo thước Lỗ Ban 38,8 cm (Âm phần). Các số đo luôn chọn theo các cung: Đinh, Phúc, Vượng, Nghĩa, Quan, Bản.

Chiều dài (Ngang mặt bàn thờ):

  • 1,97 m (Cung Đinh – Đăng Khoa): Phù hợp gian thờ vừa (bước gian khoảng 2,55 m – 2,67 m).

  • 2,17 m (Cung Quan – Thuận Khoa): Kích thước chuẩn mực và thông dụng nhất cho nhà thờ họ.

  • 2,36 m (Cung Đinh – Đăng Khoa): Dùng cho gian thờ quy mô lớn (bước gian từ 3 m trở lên).

Chiều sâu (Rộng mặt bàn thờ):

  • 1,07 m (Cung Thêm Đinh): Đặt được đầy đủ tam sơn, bát hương, mâm bồng và ngai thờ/khám thờ.

  • 1,17 m (Cung Phúc Tinh): Tạo không gian rộng rãi cho lễ vật ngày giỗ họ.

  • 1,27 m (Cung Tiến Bảo): Dành cho bàn thờ đại hoặc làm hệ bàn thờ 2 cấp, 3 cấp (nhị cấp, tam cấp).

Chiều cao bàn thờ:

  • 1,27 m (Cung Tiến Bảo): Chiều cao tiêu chuẩn, vừa tầm bao sái và thắp hương.

  • 1,47 m (Cung Hưng Vượng) hoặc 1,57 m (Cung Cấp Đệ): Áp dụng nếu gian thờ thiết kế bàn thờ nhị cấp/tam cấp để nâng ngai thờ chi họ/thủy tổ lên tầng cao hơn.

3. Kích thước cửa võng và hoành phi câu đối

  • Cửa võng: Chiều rộng cửa võng ăn khớp theo bước gian thực tế (tính lọt lòng giữa 2 cột cái của gian giữa). Điểm võng võng xuống cách mặt sàn từ 2,15 m – 2,35 m để người đi lại hành lễ không bị chạm đầu, đồng thời không che khuất mặt tiền của bàn thờ.

  • Câu đối treo cột cái:

    • Chiều rộng câu đối: 26 cm (ôm gọn khoảng 1/3 chu vi thân cột tròn).

    • Chiều dài câu đối: 2,17 m – 2,55 m (treo cách chân tảng từ 30 cm – 40 cm để tránh ẩm và tạo thế thanh thoát).

  • Hoành phi / Đại tự / Cuốn thư:

    • Chiều dài: Thường dùng kích thước 1,75 m (Lục Hợp), 1,97 m (Tấn Đức) hoặc 2,17 m (Bảo Khố).

    • Chiều cao: 61 cm (Ích Lợi), 67 cm (Hoạch Tài) hoặc 69 cm (Phú Quý).

4. Bố trí không gian gian thờ theo trục “Tiền – Hậu”

Để đảm bảo trường khí phong thủy trang nghiêm và hài hòa:

  • Lớp ngoài cùng (Ngoại thất/Hiên): Cửa bức bàn mở 4 cánh, ngưỡng cửa nhô cao tạo ranh giới tôn nghiêm ngăn bụi và khí xú uế.

  • Lớp trung gian: Không gian trống phía trước bàn thờ (tối thiểu sâu 1,8 m – 2,2 m) để đặt chiếu cói hoặc sập ngồi cho các bậc cao niên, thủ từ làm lễ dâng hương tế tự.

  • Lớp trung tâm: Bàn án gian / sập thờ đặt chính giữa tim trục của nhà. Hai bên tả – hữu đặt đôi hạc ngự lưng quy chầu vào trục giữa.

  • Lớp hậu cung: Khám thờ, ngai thờ thần chủ, bài vị tổ tiên đặt ở vị trí cao nhất sát vách hậu, dựa lưng vững chắc vào tường gạch/vách gỗ, tuyệt đối không trổ cửa sổ hoặc ô thoáng gió lớn ngay sau lưng bài vị tổ tiên.

5. Những yếu tố quyết định kích thước gian thờ 

5.1 Diện tích khu đất và tổng thể kiến trúc

Nhà thờ họ thường có kiến trúc một gian, ba gian hoặc năm gian, tùy theo điều kiện kinh tế và truyền thống của dòng họ. Gian thờ chính cần được bố trí tương xứng với chiều rộng mặt tiền, chiều sâu công trình và hệ kết cấu chịu lực.

Với nhà thờ ba gian, không gian thờ chính thường được đặt tại gian giữa, trong khi hai gian bên có thể phục vụ các chức năng phụ trợ tùy phương án thiết kế. Việc phân chia cần đảm bảo trục thờ tự rõ ràng và sự hài hòa giữa các gian.

5.2 Số lượng bàn thờ và đồ thờ

Số lượng bàn thờ, ngai thờ, khám thờ, hoành phi, câu đối cùng các vật phẩm thờ cúng ảnh hưởng trực tiếp đến diện tích sử dụng. Nếu bố trí nhiều đồ thờ trong không gian nhỏ, gian thờ dễ trở nên bí bách và thiếu sự cân đối. Vì vậy, khi xác định kích thước gian thờ nhà thờ họ, gia chủ nên lập danh sách đồ thờ dự kiến, đo kích thước từng hạng mục và xác định khoảng không gian cần thiết cho việc hành lễ.

kich-thuoc-gian-nha-tho-ho-3

5.3 Nhu cầu sử dụng trong các dịp lễ họ

Không gian thờ tự không chỉ phục vụ việc hương khói hằng ngày mà còn là nơi con cháu sum họp trong những dịp quan trọng. Do đó, thiết kế cần tính đến lối đi, vị trí đứng hành lễ và khả năng đón tiếp thành viên trong dòng họ.

kich-thuoc-gian-nha-tho-ho-4

>> XEM THÊM: 

6. Đơn vị tư vấn thiết kế gian thờ nhà thờ họ chuyên nghiệp 

Việc xác định kích thước gian thờ nhà thờ họ cần kết hợp giữa phong tục thờ tự, điều kiện mặt bằng, tỷ lệ kiến trúc và nhu cầu sử dụng của từng dòng họ. Một phương án tốt không nhất thiết phải có diện tích lớn, mà cần tạo được sự trang nghiêm, thuận tiện và hài hòa với tổng thể công trình. Trước khi xây dựng, gia chủ nên chuẩn bị thông tin về diện tích khu đất, số gian dự kiến, nhu cầu thờ tự và ngân sách để quá trình tư vấn đạt hiệu quả cao hơn.

Vspace Design đồng hành cùng gia chủ trong việc tham khảo giải pháp bố trí không gian thờ tự, lựa chọn kích thước phù hợp và hoàn thiện phương án kiến trúc theo nhu cầu thực tế. Liên hệ Vspace Design để được tư vấn, góp phần kiến tạo nhà thờ họ trang nghiêm, cân đối và gìn giữ giá trị truyền thống của dòng tộc. 

TỔNG HỢP CÁC MẪU TRANH 3D PHÒNG THỜ HIỆN ĐẠI 

Vspace Design Vietnamarch – 0904.202.880

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *